De praktijk leert dat chronisch zieke jongeren een onopvallende groep risicoleerlingen vormen binnen het voortgezet onderwijs. De bestaande wegen naar een diploma blijken niet geschikt voor veel chronisch zieke jongeren. Door deze doelgroep worden veel lessen gemist. Dat levert een steeds grotere achterstand op die zij niet meer kunnen inhalen. Ondanks hun enorme inspanning komen ze nauwelijks vooruit en moeten steeds opnieuw beginnen. Wanneer zij het schooljaar overdoen, blijken vroegere resultaten niet meer geldig. Alles moet over. Zo raken ze voortdurend overbelast, lopen veel studievertraging op, zakken in opleidingsniveau, raken gedemotiveerd, belanden in een isolement en verlaten niet zelden het onderwijs zonder startkwalificatie. Deze doelgroep is dan ook meer gebaat bij een alternatieve route die er voor zorgt dat zij toch nog hun bestemming (toelating vervolgopleiding) bereiken. Vanuit de gedachte “Liever een karrenspoor… dan een doodlopende weg” is een Drents initiatief genomen dat leertrajecten op maat voor chronisch zieke jongeren mogelijk moet maken. Dit project gaat er van uit dat niet het onderwijsprogramma, maar de zieke jongere zelf, centraal moet staan. Binnen het project worden daarvoor speciale instrumenten ontwikkeld. Allereerst een onderzoeksinstrument dat laat zien “wat de chronisch zieke leerling kan” en hoe de educatieve redzaamheid van deze leerling zich verhoudt tot die van de gemiddelde leerling. Daarnaast wordt er, naar analogie van de dyslexieverklaring, een specifieke deskundigenverklaring ontwikkeld. Deze Onderwijs Mogelijkheden Verklaring maakt inzichtelijk welke impact langdurige klachten hebben op de mogelijkheden van een leerling om onderwijs te volgen. De integrale deskundigenverklaring verkort de afzonderlijke aanvraagprocedures, werkt drempelverlagend voor ouders, leerling en school en is een houvast voor school, gemeente, onderwijsinspectie en indicatiecommissie bij de beoordeling van de maatwerkvraag.

Om de weg voor maatwerk vrij te maken moet gebruik gemaakt kunnen worden van faciliteiten, voorzieningen, financiële ondersteuning, vrijstellingen en uitzonderingen op de bestaande regelgeving. Binnen het project worden deze in kaart gebracht en van een heldere gebruiksaanwijzing voorzien. Bovendien wordt er op het gebied van de wet- en regelgeving van de betrokken instanties (ministerie, onderwijsinspectie, staatsexamencommissie, leerplicht) een principe uitspraak gevraagd met betrekking tot de toekenning van de verwachte ontheffingsvragen. Voor de eerste toepassing van de ontwikkelde instrumenten worden binnen het Esdal College tien chronisch zieke leerlingen geselecteerd. De bedoeling is dat de getoetste werkwijze daarna breed ingezet kan worden. De voor deze speciale risicogroep ontwikkelde instrumenten zijn dan mogelijk ook inzetbaar voor andere groepen risicoleerlingen. Binnen het project wordt samengewerkt tussen het Esal College, Kobalt voor onderwijs en jeugd, Gemeente Emmen, het Drenthe College en het Regionaal Expertise Centrum Noordoost Nederland. Er is een landelijke klankbordgroep met daarin vertegenwoordigers van de CG-Raad, GGD, Handicap +studie expertisecentrum, Managers-VO, VOO, RPCP, Provincie Drenthe, Ziezon, NVS-NVL, LVLA.

Voor meer informatie: 

Postadres: Liever en karrenspoor…, Postbus 224, 9400 AE Assen.

Website: Esdal College (www.esdal.nl) , Kobalt voor onderwijs en jeugd (www.kobalt.nu)

Contactpersoon: Theo van der Werf (tel. 0591 – 853500, e-mail: werf@kobalt.nu)